Wat als je ex spullen verzwijgt tijdens de scheiding?

Bij een echtscheiding moeten alle gezamenlijke bezittingen eerlijk worden verdeeld. Dit is het geval bij een gemeenschap van goederen, maar ook bij huwelijkse voorwaarden kunnen er gemeenschappelijke eigendommen zijn. Wat als één van de ex-partners bewust spullen of geld achterhoudt, verzwijgt of zoekmaakt? De wet biedt hier een stevige sanctie voor. Artikel 3:194 lid 2 BW bepaalt dat degene die opzettelijk gemeenschappelijke goederen verzwijgt, zoekmaakt of verborgen houdt, zijn of haar aandeel in die goederen kwijtraakt (verbeurt). Dit houdt in dat dit aandeel in die goederen volledig de andere partner toekomt.

Wanneer geldt deze sanctie?

Niet elk vergissing of nalatigheid leidt ertoe dat een partner zijn of haar aandeel verliest. De rechter past deze sanctie alleen toe als aan de volgende voorwaarden is voldaan:

1.        Het moet gaan om gemeenschappelijk bezit

Het artikel is alleen van toepassing op goederen die beide partners gezamenlijk bezitten. Dit kan bijvoorbeeld gaan om een bankrekening, een woning, aandelen of waardevolle bezittingen zoals sieraden of kunst. Als iets alleen van één partner is, dan geldt het artikel niet.

2.        Er moet sprake zijn van opzet

Het gaat niet om een simpele vergissing. De ex-partner moet bewust en doelgericht eigendommen hebben verzwegen, zoekgemaakt of verborgen hebben gehouden. Dit betekent dat hij of zij wist van het bestaan van het bezit en er bewust voor heeft gekozen dit niet te melden. Per ongeluk wat vergeten op te geven, is dus niet genoeg om het aandeel te verliezen.

3.        De bewijslast ligt bij de andere ex-partner

De ex-partner die stelt dat er gemeenschappelijke goederen zijn achtergehouden, moet dit kunnen aantonen. Dit kan lastig zijn. Soms komen verborgen goederen pas later aan het licht, bijvoorbeeld via derden. Bankafschriften, getuigenverklaringen of andere financiële documenten kunnen mogelijk als bewijs dienen.

Voorbeelden uit de rechtspraak

Om te laten zien hoe artikel 3:194 BW in de praktijk werkt, worden hieronder een drietal voorbeelden uit de rechtspraak gegeven.

Verzwegen appartement (Hof s-Hertogenbosch 13 september 2022, ECLI:NL:GHSHE:2022:3148)

In deze zaak stelde de man dat de vrouw opzettelijk haar mede-eigendom van een appartement in Rusland had verzwegen tijdens de echtscheidingsprocedure. Het hof oordeelde dat de vrouw haar aandeel in het appartement opzettelijk en stelselmatig had verzwegen, aangezien zij gedurende de echtscheidingsprocedure in eerste aanleg bij de rechtbank en in hoger beroep bij het gerechtshof herhaaldelijk had ontkend dat zij mede-eigenaar was. Pas aan het einde van een nieuwe procedure gaf de vrouw toe dat zij mede-eigenaar van het appartement was. Als gevolg hiervan verbeurde de vrouw haar aandeel in het appartement aan de man.

Auto op naam van familielid (Hof Arnhem-Leeuwarden 4 februari 2025, ECLI:NL:GHARL:2025:629)

In deze zaak had de vrouw zonder toestemming van de man, de gezamenlijke auto op naam van een familielid gezet. Het gerechtshof oordeelde dat niet voldoende is gebleken dat de auto opzettelijk is verzwegen door de vrouw en dat een beroep op artikel 3:194 BW in strijd met de redelijkheid en billijk is.

Verwisselde sieraden (Hof Den Haag 19 juni 2024, ECLI:NL:GHDHA:2024:1358)

In deze zaak stelde de vrouw dat de man sieraden tijdens de echtscheidingsprocedure opzettelijk had verwisseld met andere sieraden en daarmee de sieraden had onttrokken van de huwelijksgoederengemeenschap. De sieraden lagen in een kluis van de advocaat van de man. Het gerechtshof oordeelde dat geen andere conclusie getrokken kan worden dat de man opzettelijk de sieraden had verwisseld met andere sieraden.  De man verloor zijn aandeel in de sieraden. De sieraden kwamen de vrouw volledig toe.

Conclusie

Het is van belang bij een echtscheiding om open kaart te spelen over de goederen die aanwezig zijn. Niet alleen is dat van belang om juridische problemen te voorkomen, maar ook om verdere escalatie van het conflict te vermijden. Wie bewust goederen verzwijgt, loopt het risico deze (de opbrengst of de waarde daarvan) volledig kwijt te raken.

Heeft u vragen? Neem dan contact op met één van onze specialisten voor advies.